'Only न्युज धाराशिव' वृत्तसेवा
धाराशिव (वेब डेस्क): आजचे युग हे डिजिटल आणि तंत्रज्ञानाचे युग म्हणून ओळखले जाते. इंटरनेट, सोशल मीडिया आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) यामुळे मानवी जीवनात आमूलाग्र बदल घडत आहेत. मोबाईलमुळे जगातील कोणतीही माहिती काही क्षणांत आपल्या हातात येते. मात्र, या डिजिटल क्रांतीसोबतच एक गंभीर आव्हानही निर्माण झाले आहे. योग्य माहितीबरोबरच चुकीची माहिती, अफवा, अंधश्रद्धा आणि भोंदूगिरीचे व्हीडिओ सोशल मीडियावर तितक्याच वेगाने पसरत आहेत.
अशा परिस्थितीत समाजाला विवेक आणि विज्ञाननिष्ठेची दिशा देण्यासाठी महाराष्ट्र अंधश्रद्धा निर्मूलन समिती (अंनिस) गेल्या ३८ वर्षांपासून कार्यरत आहे. अंनिसचे संस्थापक कार्याध्यक्ष डॉ. नरेंद्र दाभोलकर यांचा विचारवारसा डिजिटल युगाशी सुसंगत पद्धतीने समाजापर्यंत पोहोचवण्यासाठी “डॉ. नरेंद्र दाभोलकर लोक विद्यापीठ” ही संकल्पना आकारास आली आहे.
🌐 ‘ज्ञान सर्वांसाठी’ – २४८ भाषांमध्ये शिक्षणाची सोय
शिक्षणासाठी भिंती असलेली शाळा, ठराविक वेळ किंवा शहरात जाण्याची अट आता उरलेली नाही. मोबाईल आणि इंटरनेटच्या माध्यमातून कुठेही, केव्हाही आणि कोणालाही शिक्षण घेता यावे, म्हणून हे लोक विद्यापीठ म्हणजे खऱ्या अर्थाने “बिनभिंतीची डिजिटल शाळा” ठरत आहे.
या लोक विद्यापीठाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे त्याचे बहुभाषिक स्वरूप! https://anisvidya.org.in/ या अधिकृत संकेतस्थळावर (Website) तब्बल २४८ भारतीय आणि परकीय भाषांमध्ये हे अभ्यासक्रम उपलब्ध करून देण्यात आले आहेत. त्यामुळे ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांपासून ते परदेशातील नागरिकांपर्यंत सर्वांनाच मातृभाषेतून शिकण्याची सुवर्णसंधी मिळाली आहे.
📝 अभ्यासाचे स्वरूप आणि परीक्षा पद्धती
अभ्यासक्रम: सध्या संकेतस्थळावर ६ अभ्यासक्रम उपलब्ध असून, लवकरच आणखी १० कोर्सेस सुरू होणार आहेत. प्रत्येक कोर्स सुमारे २००० शब्दांचा असून त्यात वास्तव जीवनातील उदाहरणे आणि वैज्ञानिक स्पष्टीकरणे दिली आहेत.
मूल्यांकन (Exam): अभ्यास पूर्ण झाल्यावर विद्यार्थ्यांना एक बहुपर्यायी (MCQ) प्रश्नपत्रिका सोडवावी लागेल.
उत्तीर्ण होण्याची अट: प्रमाणपत्र मिळवण्यासाठी ५०% गुणांची आवश्यकता आहे. कमी गुण मिळाल्यास पुन्हा अभ्यास करून परीक्षा देण्याची सवलत आहे, ज्यामुळे आत्मविश्वास वाढण्यास मदत होते.
आकर्षक प्रमाणपत्र: परीक्षेत पात्र झाल्यानंतर विद्यार्थ्यांना प्रख्यात लेखक आणि विचारवंत अच्युत गोडबोले यांच्या स्वाक्षरीचे डिजिटल प्रमाणपत्र दिले जाते.
🎯 विद्यापीठाची प्रमुख उद्दिष्टे:
वैज्ञानिक दृष्टिकोन रुजवणे: दैनंदिन जीवनात प्रत्येक गोष्टीकडे चिकित्सक नजरेने पाहण्याची वृत्ती निर्माण करणे.
निर्णयक्षमता वाढवणे: व्यक्तीची विचारशक्ती आणि विश्लेषण क्षमता वाढवून त्याला फसवणुकीपासून वाचवणे.
कार्यकर्त्यांना प्रशिक्षण: अंधश्रद्धा निर्मूलन क्षेत्रात काम करू इच्छिणाऱ्यांना पायाभूत प्रशिक्षण देणे.
घटनादत्त कर्तव्याची पूर्तता: भारतीय राज्यघटनेतील कलम ५१ (अ) (h) नुसार वैज्ञानिक दृष्टिकोन, मानवतावाद आणि शोधक बुद्धीचा अंगीकार करण्याचे नागरिक कर्तव्य पार पाडणे.
सजगांना आवाहन...
"डिजिटल माध्यमाचा वापर केवळ मनोरंजनासाठी न करता विवेक, विज्ञान आणि मानवतावादाच्या प्रसारासाठी केला, तर ते समाजपरिवर्तनाचे प्रभावी साधन ठरू शकते. प्रत्येक जागरूक नागरिकाने या लोक विद्यापीठात प्रवेश घेणे ही सामाजिक जबाबदारी आहे. चला, आपण सर्वजण या ज्ञानप्रवासाला सुरुवात करूया!"
– रमेश शकुंतला दौलतराव माने
(कार्यवाह, डॉ. नरेंद्र दाभोलकर लोक विद्यापीठ)
📞 संपर्क: ८२७५९२४१७२
🌐 वेबसाईट: https://anisvidya.org.in/
0 Comments